Provincie publiceert eerste kaart met locaties die mogelijk vervuild zijn met PFAS

20 november 2026MilieuBevat visueel element: Foto

De provincie Noord-Brabant heeft een kaart gepubliceerd met de locaties in Brabant waar mogelijk met PFAS werd of wordt gewerkt, waardoor er kans is op een PFAS-vervuiling van grond en/of grondwater. Deze kaart vormt de basis voor het onderzoek dat de provincie uitvoert naar PFAS.

De kaart heeft ook als doel informatie te verstrekken aan iedereen die wil weten waar mogelijk PFAS-vervuiling kan worden verwacht. In de gemeenten Breda, Eindhoven, Helmond, ’s-Hertogenbosch en Tilburg staan geen locaties op de kaart. Deze gemeenten hebben een eigen PFAS-programma.

Wat is PFAS?

PFAS is een verzamelnaam die staat voor per- en polyfluoralkylstoffen. Deze groep chemische stoffen is door mensen gemaakt en komt van nature niet voor in het milieu. Deze stoffen hebben handige eigenschappen. Zo zijn ze water- en vetafstotend. Ze worden daarom in allerlei producten gebruikt, bijvoorbeeld in blusschuim en regenkleding. Maar PFAS hebben ook nadelen. Als ze eenmaal in het milieu terechtkomen, breken ze niet af. Ze kunnen zich gemakkelijk verspreiden via water en bodem, en hopen zich op in voedsel. Blootstelling aan PFAS kan schadelijk zijn voor de gezondheid.

Onderzoek naar PFAS in Brabant

De provincie Noord-Brabant doet onderzoek naar plekken waar PFAS in de bodem kan zitten. De aanpak van PFAS in de bodem is belangrijk om gezondheidsrisico’s te voorkomen en de kwaliteit van het grondwater te beschermen. We onderzoeken locaties waar met PFAS werd of wordt gewerkt. Hierbij hebben we gekeken naar verschillende categorieën van bedrijven. Zoals brandweeroefenlocaties, textiel-, tapijt- en papierindustrie en voormalige stortplaatsen.

3.000 locaties vormen basis voor onderzoek

Op de kaart staan een kleine 3.000 locaties waar mogelijk met PFAS werd of nog steeds wordt gewerkt. Door deze activiteiten kan er PFAS in de bodem terecht zijn gekomen. Deze locaties zijn naar boven gekomen op basis van informatie over activiteiten die er plaatsvinden of hebben plaatsgevonden. Er is bijvoorbeeld informatie over bedrijven die op die locatie hebben gezeten en over de activiteiten die zij hebben uitgevoerd. Of er is bekend dat op een locatie een brandweermelding is geweest, en dat er mogelijk is geblust met PFAS-houdend blusschuim.

Op de kaart is de omtrek te zien van het (voormalige) bedrijfsterrein of de locatie waar een calamiteit heeft plaatsgevonden. De kaart geeft ook aan waarom op die locatie mogelijk een PFAS-vervuiling wordt verwacht. Deze informatie is relevant voor huidige en toekomstige ontwikkelingen. Als een locatie op de kaart staat, betekent dat nadrukkelijk niet dat er automatisch ook daadwerkelijk PFAS in grond of grondwater zit. Bekijk de kaart.

Vervolg

Van de 3000 locaties zijn er 750 locaties waar mensen in contact kunnen komen met de bodem. Denk aan woningen met een tuin, recreatieterreinen en speeltuinen. Ook locaties waar PFAS in de bodem een bedreiging kan zijn voor drinkwaterwinning of zwemwater vallen onder de plekken met het meeste risico. Daar controleren we of er daadwerkelijk productieprocessen of calamiteiten met PFAS hebben plaatsgevonden en of er inderdaad sprake kan zijn van contact met de bodem. Dat noemen we historisch onderzoek.

Als uit het historisch onderzoek blijkt dat op een locatie productieprocessen met PFAS hebben plaatsgevonden en waar sprake is van gevoelig gebruik, wordt de locatie verder onderzocht. Het gaat om ongeveer 375 locaties. Na toestemming van de eigenaar nemen we met handboringen monsters van de grond en plaatsen we peilbuizen voor het nemen van grondwatermonsters.

In een laboratorium analyseren we deze monsters op de aanwezigheid van PFAS. We verwachten in 2028 alle geselecteerde locaties te hebben onderzocht. Dan wordt duidelijk waar risico’s bestaan, waar eventueel maatregelen nodig zijn en wie deze maatregelen moet nemen. Pas als een vervuiling daadwerkelijk wordt aangetroffen en er sprake is van risico’s wordt dit een aandachtslocatie genoemd. Meer informatie over het onderzoek naar PFAS kun je vinden op brabant.nl/pfas.

Regelmatige update

De kaart wordt regelmatig aangepast. Er kunnen nieuwe locaties bijkomen als we meer te weten komen over bepaalde bedrijfsprocessen waarin PFAS werd of wordt gebruikt. Andersom kunnen locaties ook van de kaart worden verwijderd, bijvoorbeeld als de informatie over bedrijfsactiviteiten niet overeenkomt met de werkelijke situatie.


Blijf op de hoogte

Schrijf je in voor Brabant Nieuwsbrief en ontvang elke week nieuws en informatie van de provincie.