VDZ Projecten in Rijen wint Agrifoodpluim

Walther Dingemans is in Rijen namens VDZ Projecten bezig om een woning duurzaam te herbouwen en heeft zichtbaar plezier. Samen met zijn medewerkers doet hij waar hij goed in is en wat hij leuk vindt: duurzame oplossingen toepassen in woningen, en als het even kan de bewoners daarbij betrekken. ‘Hier zijn die bewoners een man van 68 jaar en een vrouw van 64 jaar,’ vertelt Dingemans. ‘Ze werken keihard mee. Dat is toch schitterend?’

Hennep

Het duurzame aspect van VDZ Projecten zie je het sterkst terug in het isolatiemateriaal dat VDZ Projecten gebruikt: hennep en andere natuurlijke materialen zoals stro, bamboe en Miscanthus (olifantengras). ‘Wij willen niet het grootste bouwbedrijf zijn, maar wel het groenste,’ zegt Dingemans. ‘Dat betekent dat je anders moet denken over materialen, hergebruik, processen en over de hele keten.’ ‘Flowerbouwers’ noemen ze zichzelf ook wel, een verwijzing naar de flowerpowerbeweging in de jaren zestig die grote interesse had in de natuur en duurzaamheid. En in geestverruimende middelen, ‘maar de hennep gebruiken wij uitsluitend als isolatiemateriaal,’ verzekert Dingemans lachend.

CO₂-opslag

VDZ Projecten werkt met de houtachtige kern van de hennepplant, kleine snippers die worden gemengd met natuurlijke bindmiddelen zoals kalk en klei. ‘Dat maakt het materiaal ademend, vochtregulerend en bijzonder geschikt voor een gezond binnenklimaat.’ Kalkhennep is bestand tegen schimmels en ongedierte en draagt bij aan een stabiel binnenklimaat. ‘In Nederland heeft een groot deel van de woningen last van vocht- en schimmelproblemen. Met natuurlijke materialen kun je dat risico aanzienlijk verkleinen.’ Daarnaast slaat hennep veel CO₂ op. ‘Eén hectare hennep kan ongeveer 12 ton CO₂ vastleggen. In een woning leg je die CO₂ langdurig vast. Ik noem onze woningen ook wel eens CO₂-kluizen.’

Begon iets te knagen

Walther Dingemans begon zijn carrière in de traditionele bouw. Hij leidde grootschalige projecten met honderden medewerkers. Toen begon er iets te knagen. ‘We waren bezig met bouwen-bouwen-bouwen. Maar niet met de vraag hoe een gebouw zich op lange termijn gedraagt. Terwijl juist de gebouwschil – de “jas” van een huis – bepalend is voor energiegebruik en comfort.’ Hij begon te experimenteren met betere isolatie en innovatieve oplossingen. Zijn eigen woning, gebouwd in 2003, voldoet nog steeds aan de normen. Maar de echte omslag kwam twaalf jaar geleden, toen hij het roer omgooide en zich fulltime ging richten op duurzame woningbouw.

Korte afstanden

VDZ Projecten probeert transport-afstanden zo kort mogelijk te houden en kiest voor Europese en bij voorkeur lokale ketens. ‘Wij werken zoveel mogelijk binnen een straal van 25 tot 35 kilometer rondom Rijen. Dat beperkt de CO₂-uitstoot door transport en zorgt ervoor dat de waarde in de regio blijft.’ Samen met telers in de omgeving van Rijsbergen wordt hennep verbouwd. Walther Dingemans teelde zelfs een hectare zelf om het proces van dichtbij te ervaren. ‘Dan zie je pas echt wat er allemaal bij komt kijken. Als we biobased willen bouwen, moeten we ook eerlijk kijken naar de hele keten, van boer tot bouwer.’

Workshops

Walther Dingemans benadrukt dat echte verandering uit de praktijk moet komen. Daarom organiseert hij regelmatig workshops voor architecten, aannemers en particulieren. ‘We laten mensen zien hoe het werkt en laten ze zelf ervaren wat je met deze materialen kunt doen.’ Volgens hem ligt daar ook een belangrijke uitdaging voor de bouwsector. ‘Er wordt veel gepraat over duurzaamheid, maar op de werkvloer gebeurt nog te weinig. We hebben mensen nodig die hun handen uit de mouwen steken.’

Gezamenlijke aanpak

Hij pleit voor een gezamenlijke aanpak waarin overheid, bouwbedrijven, agrariërs en woningcorporaties samenwerken. ‘Als we echt iets willen verbeteren, moeten we opschalen. Denk aan duizenden woningen per jaar die met natuurlijke materialen worden gebouwd of gerenoveerd. Dan kun je ook de landbouw en de bouwketen daarop inrichten.’ Daarbij ziet hij ook een rol voor de overheid. ‘Stimuleer kennisdeling, investeer in praktijkgerichte opleidingen en zorg voor continuïteit in beleid. Dan kunnen we echt stappen zetten.’
Gedeputeerde Marc Oudenhoven: ‘VDZ laat zien hoe krachtig biobased bouwen kan zijn. Hennep en andere natuurlijke materialen bieden enorme kansen – niet alleen voor duurzame woningen, maar ook voor onze agrarische ondernemers die deze grondstoffen kunnen verbouwen. Door agrarische ketens te verbinden met de bouw, versterken we zowel de economie als de leefomgeving. Dit is precies de richting waarin Brabant wil groeien.’

Woonwijken en dorpen

Met VDZ Projecten bouwt Walther Dingemans vier tot zeven woningen per jaar, maar zijn ambities reiken verder. Hij droomt van complete woonwijken en dorpen gebouwd met kalkhennep en andere biobased materialen. ‘Het gaat om de vraag: wat laten we achter voor volgende generaties? Als we nu de juiste keuzes maken, kunnen we bouwen aan een gezonde, duurzame leefomgeving. Duurzaam bouwen is niet duur, het is waardevol. Voor nu én voor de toekomst.’

Agrifoodpluim april

VDZ Projecten is een kleinschalig bedrijf dat zich volledig toelegt op duurzame woningbouw met biobased materialen. Een regionaal opererend bouwbedrijf dat zo regionaal mogelijk opereert én al zijn ervaring, kennis en kunde overdraagt in workshops. ‘Hun missie sluit naadloos aan bij de koers van de provincie, die inzet op een slim, circulair en duurzaam economisch ecosysteem. Vandaar dat de provincie de Agrifoodpluim van april uitreikt aan VDZ Projecten’, zegt Marc Oudenhoven.

Meer weten over de Agrifoodpluim? Of ken je een geschikte kandidaat? Lees meer over de Agrifoodpluim.